Gebelikte şişlikler neden olur

GEBELİKTE (HAMİLELİKTE) ELLERDE AYAKLARDA ŞİŞME (ÖDEM)
HAMİLELİKTE ELLERDE AYAKLARDA ŞİŞLİK (ÖDEM)
Hamilelikte sık rastlanan şikayetlerden birisi de özellikle ayaklarda ve ellerde görülen şişliklerdir. Gebeliğin ilk ayında pek rastlanmaz, gebelik ayları ilerledikçe şişliklerin görülme sıklığı da artar. En sıklıkla ayaklarda, ayak bileklerinde oluşur. Ellerde daha nadir görülür. Ayakkabı ve yüzük sıkmaya başlayabilir. Ellerdeki şişlik (ödem) çok şiddetli olduğunda karpan tünel sendromu (sinir sıkışması) görülebilir. Ellerde uyuşma, karıncalanma ve güçsüzlük ile seyreden karpan tünel sendromu hakkında detaylı bilgiye buraya tıklayarak ulaşabilirsiniz.

Gebelikte şişlikler neden olur? Gebelikte vücutta tutulan su artar, damar içerisindeki kan miktarıda neredeyse %50 oranında artar. Bu nedenle damar dışındaki dokularda ödem oluşabilir. Özellikle ayakta çok duran kişilerde yer çekiminin etkisi ile ayak, ayak bilekleri ve bacaklarda ödem fazla görülür.Aşırı kilolu hamşlelerde şişlikler daha çok görülür, zayıf hamilelerde çok olmaz.

Ödem bazen gebelikte yüksek tansiyon (preeklampsi, gebelik zehirlenemsi) denilen duruma eşlik edebilir. Preeklampsi varlığında sadece ödem olmaz, yüksek tansiyon, idrarda fazla protein atılması gibi bulgular da olur. Her ödem preeklampsi anlamına gelmez ancak fazla ödemi olan (yüzde de şişlikler olmuşsa) ve fazla kilolu olan hamilelerde preeklampsi gelişme riski daha fazla olduğu için dikkatli takip gerekir.

Dikkat: Eğer bacaklarınızda şişliğe eşlik eden kızarıklık, ağrı, ısı artışı gibi belirtiler varsa ve her iki bacak arasında orantısız şişlik varsa damar tıkanıklığı gibi ciddi bir duruma bağlı olabilir. Bu durumda mutlaka doktorunuza başvurun.

Şişlikleri azaltmak için neler yapmak gerekir:
Şişlikleri azaltmak için en önemli kural ayakta fazla durmamaya özen göstermektir. Zaman zaman uzanmak ve bacakların altına yüksek bir yastık koymak şişlikleri önler. Egzersiz yapanlarda şişlikler daha az görülür. Şişlikler var diye sakın su içmemezlik etmeyin, su içmek şişlikleri arttırmaz tersine azaltır, bol su içmek gebelikte faydalıdır. Şişlikleri önlemek için ideal olan ne tuzu azaltmak ne de fazla tüketmektir, ideal olan normal miktarda tuz tüketimine devam etmektir. Sıkı pantolon ve çoraplar giymeyin, rahat bol kıyafetler giyin. Uzanma imkanı bulamadığınız zamanlarda ayaklarınızı bir taburenin üzerine uzatarak oturun. Bacak bacak üzerine atarak oturmayın.

Pilatesin gebelik üzerine faydalı etkilerini kanıtlayacak bilimsel çalışmalar

HAMİLELİKTE (GEBELİKTE) PİLATES
HAMİLE İKEN PLATES YAPMAK (HAMİLE PİLATESİ)
Hamilelikte döneminde egzersizin yararları yıllardır zaten bilinir ve önerilir. Son yıllarda bu egzersizlere bir alternatif olarak pilates de yaygınlaşmaktadır. Çeşitli özel merkezlerde pilates eğitimi verilmektedir. Geçtiğimiz aylarda sağlık bakanlığının da önermesi ve desteklemesiyle bazı devlet hastanelerinde hamilelere pilates eğitimi verilmektedir, bu sayede normal doğumun kolaylaştırılması ve teşvik edilmesi amaçlanmaktadır.

Pilates hamile olan veya olmayan kadınların hatta erkeklerin yapabildiği çeşitli akıcı, dengeli hareketler ve nefes alıp vermeler ile vücutta konsantrasyon, sıkılaşma, denge ve aynı zamanda rahatlama, gevşeme sağlayan hareketler bütünüdür. İsmini bu hareketleri geliştiren kişinin soyadından Joseph Pilates’den almıştır. (Doğru yazılışı plates değil, “pilates”dir.)Pilates egzersizlerinde çeşitli büyüklükte toplar, sopalar, yastıklar ve hafif ağırlıklar kullanılır. Hamile olanların veya olmayanların her sporda olduğu gibi platesi de yetkili uzmanlar denetiminde yapması gerekir aksi taktirde önemli rahatsızlıklar ve sakatlanmalar olabilir. Hamile bayanların doktorlarından izin almadan ve gebeliğin durumu hakkında bilgi sahibi olmadan plates yapmaları kesinlikle önerilmez. Hamileliğin her ayında yapılabilmektedir ancak gebeliğin ayına göre hareketler değişmektedir.

Pilatesin gebelik ve doğum konusunda faydaları:
– Her sporda olduğu gibi pilates yapanlarda da vücutta artan endorfin hormonu fiziksel ve psikolojik rahatlama sağlar, hamile bayanların kendilerini hem fiziksel olarak hem psikolojik olarak daha rahat ve güçlü hissetmelerini sağlar.
– Hamilelikte en sık rastladığımı şikayetlerden olan bel-sırt ağrılarını bu bölgeleri güçlendirerek azaltır.
– Hamilelerin karın kaslarını güçlendirir ve denge-konsantrasyon kontrolünü arttırır bu sayede anne adayı normal doğuma daha iyi konsantre olur, bebeğin doğumuna daha iyi yardımcı olur.
– Anne doğum sırasında gerekli soluma ve gevşemeleri daha güzel yapabilir.
– Doğumdan sonra vücudun ve karın bölgesinin normale dönmesini hızlandırır.
– Kol ve bacaklardaki ödem ve şişlikler azalır.

Pilatesin gebelik üzerine faydalı etkilerini kanıtlayacak bilimsel çalışmalar henüz yapılmamıştır. Pilatesin gebelik ve doğum konusunda faydaları bir çeşit “egzersiz” olmasından dolayı tahmin edilen faydalarıdır. Uygun egzersizlerin gebelik ve doğum üzerine olan faydaları yıllardır bilinmektedir, plates de bir çeşit egzersizdir ve egzersiz dışında zarar verebilecek herhangi bir bölüm içermemektedir. Bu nedenle hamilelere ve doğumdan sonra annelere plates ve uygun diğer egzersizler doktor ve egzersiz uzmanları kontrolünde olmak şartıyla önerilmektedir.

Folik asit kullanmaya ne zaman başlamalı

GEBELİKTE (HAMİLELİKTE) FOLİK ASİT KULLANIMI
Folik asit (folbiol, folic plus vb. ilaçlar) her hamile bayan için rutin olarak önerilen bir vitamindir. Folik asit B grubu vitaminlerden birisidir. Vitamin B9, vitamin Bc, folic acid, folacin, folasin folik asitin diğer isimleridir. Folik asit yeşil sebzelerde, mercimekte, ıspanakta, cevizde, fındıkta, fıstıkta, karaciğerde, yumurta sarısında, kuru fasülyede, baklagillerde ,ayçekirdeğinde bol bulunur. Ancak sadece bu besinlerin alınması hamilelik döneminde bebekteki anomali riskini azaltmak için yeterli olmaz, mutlaka ilaç şeklinde alınması gerekir.

Hamilelikte folik asitin önemi:
Her hamilelikte önerilmesinin nedeni bu vitamini kullanmayanlarda kullananlara göre bebekte bazı anomalilerin daha fazla görülmesidir. Bu anomaliler nöral tüp defekti denilen (halk arasında bebeğin sırtında açıklık şeklinde ifade edilir) spina bifida, anensefali gibi anomalilerdir.

Folik asit kullanmaya ne zaman başlamalı?
Folik asitten maksimum fayda sağlamak için gebe kalındığında değil gebelikten 3 ay önce başlanması gerekir. Ne zaman hamile kalınacağı kesin bilinemeyeceği için hamilelik planlayan herkesin o andan itibaren folik asit kullanmaya başlaması gerekir. 3 ayda hamilelik oluşmasa bile daha uzun süre kullanılmasında bir sakınca olmaz.

Folik asit ne zamana kadar kullanılmalı? Ne zaman bırakılmalı?
Folik asit kullanımı hamileliğin 3. ayı (12. haftası) bitene kadar sürmelidir. Arada bazı günlerde nadiren unutulmasI bir probleme sebep olmaz ancak unutmadan her gün doktorunuzun tavsiye ettiği dozda kullanmakta fayda vardır.

Folik asit ne kadar (günde kaç miligram ve kaç kere) kullanılmalı?
Her gün 0.4 mg (miligram) yani 400 mcg (mikrogram) folik asit alınması önerilir.
Daha önce nöral tüp defekti anomalisi olan bebek doğuran ve risk grubunda olan kişiler için (epilepsi ilacı kullananlar, insülin kullanan diabetikler) bu doz on katı yani günde 4 mg (4000 mcg) olmalıdır.
İlacın günde kaç kere alınacağı markasına, ticari formuna göre değişebilir, bunu doktorunuz size tarif edecektir. bazı folik asit ilaçları günde bir kere, bazıları günde 3 kere veya daha farklı alınabilir. Önemli olan ilacın günlük alınan toplam dozudur.